Umutlu ve Zor Bir Süreç Bizi Bekliyor

Mart ayında açıklanan PMI verilerinde 50’nin üzerinde bir artış seyrederek 51,50 oranıyla imalatta artışın ve büyümenin başladığını görüyoruz.

Ulaş Yamuç

Obel Civata

Ticaret Müdürü

Küresel olarak enflasyon oranları, üretim lokomotifi otomotiv endüstrisi olan ülkelerde 2019 yılının son çeyreğinde çip krizinin ortaya çıkmasıyla majör bir oranda artış göstermiştir. Otomotiv üreticileri çip krizinden dolayı tüm öngörülerini tekrar yapmak durumunda kalmış ve bu öngörülerini negatif bir yönde güncellemek durumuna düşmüşlerdir. 2022 Şubat ayının sonunda çıkan Ukrayna – Rusya savaşı da bu durumu hem ekonomik hem de politik olarak körüklemiştir. Dünya devi otomotiv üreticileri Honda, Renault, Volkswagen, Subaru, GMC, Toyota, Ford ve Volvo Rusya’ya otomotiv ihracatının durdurulacağını hatta gerekli görüldüğü taktirde Rusya da yer alan fabrikalarını kapatacaklarını açıklamışlardı. Bu durumun üzerine bir de Rusya’nın Renault’un mal varlıklarına el koyması otomotiv üreticilerini daha da bir panik havasına soktu. Kapasite kullanım oranları belirsizlikten dolayı negatif yönde etkilendi ve PMI verileri 50’nin altını gördü. Güncel olarak da son açıklanan Euro bölgesi PMI verileri de (02.05.2023) 45.8 olarak güncellendi. Tedarik zinciri tarafında ise oluşan darboğazlar, üretim ve terminleri negatif yönde oldukça etkilemiştir.

Bu olumsuzluklara rağmen otomotiv sektöründe balina diye tabir edilen firmalar pozitif yönde büyüme oranları açıklamışlardır. Örnek verecek olursak Volkswagen grubu 2023 yılı için yüzde 14’lük bir üretim kapasitesinde artış olacağını açıkladı. Aynı şekilde Tofaş grubu da 2023 yılının ilk çeyreğinde geçtiğimiz yıla oranla üretim hacminde yüzde 25’lik bir artış kaydettiğini belirtti. Bunların yanı sıra tedarik zinciri lojistik ayağında, küresel çapta “Brent Petrol” fiyatlarının düşüşe geçmesiyle navlun fiyatlarında da aşağı yönlü bir ivme yakalanmıştır.

Türkiye nezdinde bakacak olursak, ilk çeyrek enflasyon verileri yüzde 12 oranlarında seyretmektedir. Bunun yanı sıra TCMB’nin politika faizinde düşüş gerçekleştirmesi, gelişmekte olan ülkeler skalasında yer alan Türkiye için döviz kurlarının yukarı yönlü hareketi ve dolarizasyon yükünün artması kaçınılmaz olmuştur. Güncel olarak TCMB’nin net dolar rezervi swaplar hariç yaklaşık olarak -50 Milyar dolar, kısa vadeli dış borcu (1 yıl) 160 Milyar dolar üzerinde seyretmektedir. Mart ayında açıklanan PMI verilerinde 50’nin üzerinde bir artış seyrederek 51,50 oranıyla imalatta artışın ve büyümenin başladığını söyleyebiliriz. Bu doğrultuda, Türkiye için otomotiv sektöründe ana ve yan sanayinin önünde, umutlu ama zor bir süreç beklediğini söyleyebiliriz.